|
Prapoczątki piłki nożnej |
|
|
|
Dawno, dawno temu w Ameryce Środkowej na terenie obecnego Meksyku wynaleziono piłkę z kauczuku. Zasady, boisko i sposób gry różniły się bardzo od dzisiejszych reguł. Grano na specjalnie przygotowanym dziedzińcu, w obrębie państw miast, blisko ich licznych piramid. Na zdjęciu widzimy pierwowzór boiska z miasta Xochicalco.
Foto z Wikipedii. Tak wyglądały pierwsze stadiony do gry piłką.
O zwycięstwo walczyły dwie drużyny. Piłki podczas gry nie można było dotykać rękoma tak jak dzisiaj. Kauczukowa piłka (wielkości dzisiejszej piłki) była odbijana barkami, biodrami i kolanami. Niewiele wiadomo o regułach gry. Można się tylko domyślać, że punkty zdobywano, gdy piłka przeleciała przez obręcz umieszczoną z boku boiska. Obręcze były dwie z lewej i prawej strony boiska. Stawką gry było życie kapitana przegranej drużyny. Boisko symbolizowało ziemię, a piłka słońce. Gra była więc rytuałem kończonym złożeniem ofiary.
Najstarsze boiska pochodzą z czasów Olmeków (około 3000 lat temu) i są prostymi nieckowatymi formami otoczonymi ziemnym wałem. Olmekowie to jeden z najstarszych ludów Ameryki Środkowej. Uprawiali kukurydzę, fasolę i zapewne też bawełnę, tytoń i kakao. Produkty obecnie doskonale znane. Handlowali też kauczukiem, który uzyskiwali z soku mlecznego drzewa kauczukowego. Trudności z surowcem do zrobienia piłki więc nie mieli.
Innym ludem Ameryki Środkowej, który grał w coś co przypominało dzisiejszą piłkę nożną, a ówcześnie nazywało to - pelota, byli Zapotekowie (około 2500 lat temu). Pozostałości boisk i wizerunków graczy świadczą o tym , że ta gra była tak popularna jak obecnie piłka nożna.
Grali też w piłkę – pelotę - Majowie, najbardziej tajemniczy lud tych terenów. Około 1300 lat temu wznieśli pierwsze budowle (i boisko) w Chichen Itza. Powstała min. Świątynia Kukulkana. Jest to piramida schodkowa składająca się z 364 stopni, 365 stanowi wejście do świątyni. Stopni jest tyle ile dni w roku. Obiekt ten w lipcu 2007 roku zastał uznany jako jeden z „7 nowych cudów świata”. Lista została ogłoszona na stadionie Estadio la Luz w Lizbonie. Głosowanie trwało 1,5 roku udział wzięło 90 mln ludzi z całego świata. W tajemnice historii w pisali się Majowie za sprawą swoich obliczeń astronomicznych i matematycznych, które zadziwiają współczesnych uczonych. Według przekazów obliczyli początek świata (3641 r.pne). Istnienie ziemi podzielili na okresy „pięciu światów”, każdy kończył się kataklizmem i po nim następował następny. Obecnie według tych legend żyjemy w czwartym świecie, który ma skończyć się 2012 roku, ale na całe szczęście w grudniu – więc Euro 2012 jeszcze obejrzymy. Po tym ma nastąpić piąty i ostatni świat. Małe cykle czasu do obliczeń były podzielone na okresy 52 letnie. Historia Mistrzostw Europy w piłce nożnej zaczyna się 1960 roku, a 52 lata później to 2012 rok. Czy legendy i obliczenia Majów ma coś wspólnego z naszym światem, tego zapewne nie dowiemy się nigdy. Jedno jest natomiast pewne piłka nożna jest sportem narodowym Meksyku, a stamtąd właśnie pochodzą te ciekawe historie z wiązane z prapoczątkami zjawiska o nazwie piłka nożna.
Copyright © by balic-arena.pl
|
|
Początki nowoczesnego futbolu |
|
|
W połowie XIX wieku w całej Europie, a wyjątkowo dynamicznie w Anglii zączął rozwijac się przemysł. Rozwijały się też miasta. Przemysł potrzebował ludzi - robotników, a robotnicy potrzebowali rozrywek w sobotnie popołudnie. Tak rodziło się zainteresowanie sportem. Tylko jakim ?. Gra w golfa, jeździectwo i inne tego rodzaju wynalazki nie były przeznaczone dla szerokich mas społecznych. Robotnicy potrzebowali sportu prostego, klarownego w zasadach gry sportu, który mógłby być uprawiany w każdych warunkach, nawet na placach między kamienicami przemysłowych dzielnic. Takim sportem była piłka nożna. Pozytywne nastawienie dla rozrywek sportowych miały zakłady pracy przy których zaczęły powstawać organizacjie sportowe. Nawet Pastorzy w kościołach widzieli w sporcie dobre strony - krzewienia kultury fizycznej i wspózawodnictwa fair play. Pierwsze grupy sportowe związane z piłką powstały przy szkołach i właśnie tam w 1848 roku zdolna młodzież opracowała zasady gry w piłkę nożną. W całej Europie w tym czasie trwała Wiosna Ludów - seria zrywów rewolucyjnych i narodowych. W Anglii natomiast trwało - wdrażanie nowych technologii w przemyśle i nowej dyscypliny w sporcie. W 1857 roku powstał pierwszy klub piłkarski Sheffield FC. W 1863 roku w Anglii utworzono pierwszy krajowy związek piłki nożnej - The Football Association. W 1888 roku dyrektor klubu Aston Villa z Birmingham - Kupiec Wiliam Mc Gregor (Szkot z pochodzenia) zaproponował rozgrywki ligowe.
W tym czasie nikt nie zdawał sobie sprawy, że połączono w ten sposób idee sportu, rozrywki i biznesu w jednym, w piłce nożnej. Skala wynalazku była olbrzymia. Bez tego nie byłoby dzisiaj rozgrywek ligowych, a tym samym Mistrzostw Europy czy Pucharu Świata - największych imprez sportowych obok olimpiady. Futbol za sprawą Brytyjczyków zadomowił się też w Ameryce Południowej. Pierwszy klub Buenos Aires FC założył Szkot A.H.Hutton. Liga argentyńska ruszyła w 1891 roku. W lidze grali głównie Brytyjczycy, których w Argentynie było wielu. Po Argentynie zaczęto grać w Urugwaju, a następnie w Brazylii. Tam też twórcami ligii i zespołów byli mieszkający tam Brytyjczycy. Pierwsze kluby na kontynencie europejskim zaczęły powstawać w tym samym czasie co w Ameryce Południowej.We Francji w 1872 roku, w Hiszpanii, Włoszech, Belgii, Holandii, Danii, Szwecji na przełomie XIX i XX wieku. Powstanie klubów, rozgrywek ligowych i międzypaństwowych w Europie doprowadziło do powstania w maju 1904 roku FIFA (obecnie do FIFA należy 208 organizacji krajowych). Anglia, Szkocja, Walia, Irlandia dołączyły do FIFA w latach następnych traktując Wyspy Brytyjskie jako potęgę piłkarską samą w sobie. Poza wspomnianą Ameryką futbol stał się popularnym sportem też w innych krajach gdzie przebywali Brytyjczycy tzn. niemalże na całym świecie. Na pierwszych Igrzyskach Olimpijskich, które odbyły się w Grecji w kwietniu 1896 roku grano również w piłkę nożną. Na olimpiadach, w drużynach narodowych nie występowali zawodowcy, a mecze były mało ciekawe i mało atrakcyjne. Taki poziom gry na olimpiadach utrzymał się w zasadzie do dzisiaj.Prestiż mistrza olimpijskiego w piłce nożnej nie należy do najważniejszych choć jest oczywiście dużym osiągnięciem. Czasy wspólczesne w piłce nożnej to imprezy organizowane przez FIFA (Word Cup) oraz UEFA (Euro 2012). Czasy rozgrywek Ligi Mistrzów i Ligii Europejskiej.
Copyright © by balic-arena.pl
|
|
Galicyjskie początki polskiej piłki nożnej. |
|
|
|
Pod koniec XIX wieku za sprawą Brytyjczyków piłka nożna stawała się popularnym sportem w Europie i Ameryce Południowej. To zjawisko nie ominęło również terenów na których była kiedyś I Rzeczpospolita (albo jak ktoś woli - jeszcze nie było II Rzeczpospolitej), mówiąc inaczej tam gdzie mieszkali "nasi". Przyjmuje się, że pierwszy mecz piłkarski rozegrano w 1894 roku we Lwowie (między drużynami z Krakowa i Lwowa). W 1903 roku powstały we Lwowie polskie kluby sportowe - Czarni oraz Lechia. Rok później (1904) powstał klub gimnazjalistów, który od 1907 funkcjonował jako Pogoń Lwów. Za znak klubu przyjęto jeden z najstarszych herbów Europy - Pogoń (Vytis) przedstawiającego jeźdźca na koniu z mieczem w ręku. Tarcza, uprząż, siodło i pasy przedstawione są w kolorze niebieskim, a postać jest na czerwonym tle. W takich barwach powstały też koszulki piłkarzy - czerwono niebieskie pasy. W tym samym czasie bo w 1906 roku w Krakowie powstały Cracovia i Wisła. Galicja, a konkretnie Lwów i Kraków były kolebką polskiej piłki. Następnymi miastami z klubami piłkarskimi były: Łódź i Warszawa. Sama geneza powstawania futbolu na terenach polskich była identyczna jak w Anglii - kluby zakładała młodzież szkolna i akademicka. W 1911 roku we Lwowie powstał Związek Polski Piłki Nożnej (działał przy związku austriackim). W odrodzonej II Rzeczypospolitej - w czasach kiedy jeszcze walczono o granice - w 1919 roku powstaje Polski Związek Piłki Nożnej. W 1921 roku ruszają rozgrywki, a pierwszym mistrzem Polski zostaje Cracovia. O tytuł mistrza walczyli liderzy okręgów. W takim systemie w latach 1922- 26 (w 1924 rozgrywek nie było) bezkonkurencyjna okazała się drużyna Pogoni Lwów zdobywając pod rząd czterokrotnie tytuł mistrza kraju.
źródło: skyscrapercity.com
Z Lwowa i "z tych czasów" pochodzi Kazimierz Górski (urodził się w tym mieście w 1921 roku) przyszły trener kadry - z drużyną narodową zdobył złoty medal na Igrzyskach Olimpijskich w Monachium (1972), srebrny medal (3. miejsce) na Mistrzostwach Świata w RFN (1974) i srebrny medal na Igrzyskach Olimpijskich w Montrealu (1976). Od 1927 roku rozgrywki toczyły się w systemie ligowym z udziałem 14 drużyn. Po dominacji Pogoni przyszła kolej w lidze polskiej na dominację drużyn krakowskich, a od 1933 roku nadszedł czas Ruchu Wielkie Hajduki (czyli Ślązaków, Wielkie Hajduki to obecnie dzielnica Chorzowa, a po 1945 Ruch Chorzów to 14-krotny mistrz Polski).
Tak jak wcześniej Lwowiacy tak teraz Ślązacy zdobywali pod rząd cztery razy mistrzostwo Polski (1933-36) oraz piąty raz w 1938 roku. w 1939 roku rozgrywki ligowe nie zostały dokończone. Drużynami z czołówki były: Ruch, Wisła, Pogoń Lwów oraz Cracovia. Wybuchła wojna i wszystko przerwała. Po wojnie na arenę piłkarską powróciły Ruch, Wisła oraz Cracovia. Amatorska drużyna Pogoni Lwów reaktywowała się dopiero w 2009 roku na Ukrainie, z którą wspólnie organizujemy Euro 2012.
Ciekawą informację związaną z początkami polskiej piłki prezentuje strona konsulatu polskiego we Lwowie: http://www.lwowkg.polemb.net/index.php?document=263 a sama Pogoń z Lwowa ??? zobaczcie sami: http://pogon.lwow.net/ - tam się zaczęło...
cdn.
Copyright (C) by balic-arena.pl
|
|